Τη στιγμή που Ηνωμένες Πολιτείες και Κίνα διαγκωνίζονται για το ποιος θα κρατάει το τιμόνι στην εξέλιξη της γενικής τεχνητής νοημοσύνης, η Ευρώπη βολεύεται στο πίσω κάθισμα.
Στην ετήσια ομιλία της για την κατάσταση της Ένωσης η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν έδειξε τη θέση που επιλέγει για την Ευρώπη. «Δεν χρειάζεται να είμαστε εμείς αυτοί που αναπτύσσουν την πρωτοποριακή τεχνολογία για να είμαστε και αυτοί που αποκομίζουν τη μέγιστη αξία από αυτήν. Το κλειδί είναι η δημιουργία αξίας που η τεχνητή νοημοσύνη δεν έχει ακόμη προσφέρει», ανέφερε η επικεφαλής της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Η φον ντερ Λάιεν ουσιαστικά παραδέχθηκε ότι η Ευρώπη δεν θα εμπλακεί στην ανάπτυξη των μοντέλων αιχμής (των frontier μοντέλων δηλαδή) αλλά έδειξε προς την εξειδίκευση.
«Ναι» σε χαμηλότερους ρυθμούς εξέλιξης
Σε ότι αφορά το θέμα των τελευταίων ημερών για την ταχύτητα εξέλιξης, η ίδια τάχθηκε υπέρ των επικεφαλής της Anthropic και της ΟpenAI που ζήτησαν να μπει ένα φρένο στην ανάπτυξη των μοντέλων τεχνητής νοημοσύνης. «Αν οι άνθρωποι που αναπτύσσουν την τεχνολογία είναι σαφείς, τότε πρέπει να είμαστε και εμείς. Ο νόμος για την τεχνητή νοημοσύνη αποτελεί φυσικά ένα κρίσιμο στοιχείο για τη θέσπιση μέτρων ασφαλείας και δίνει στην Ευρώπη τη δυνατότητα να καθοδηγήσει τις παγκόσμιες προσπάθειες για την αντιμετώπιση αυτού του ζητήματος», υποστήριξε δείχνοντας ικανοποιημένη για την πρωτοπορία της Ε.Ε. στον ρυθμιστικό τομέα.
Η φον ντερ Λάιεν υποστήριξε ότι το ζητούμενο είναι να μεταφερθεί η τεχνητή νοημοσύνη «από την οθόνη στην πραγματική οικονομία και την κοινωνία. Στο εργοστάσιο. Στη νοσοκομειακή πτέρυγα. Στη γεωργία ακριβείας. Στα ενεργειακά μας δίκτυα. Στην αυτόνομη οδήγηση. Στην άμυνα. Εκεί κρύβεται η πραγματική αξία». Υποστήριξε ότι η Ευρώπη διαθέτει σημαντικά πλεονεκτήματα, καθώς «διαθέτουμε βιομηχανίες παγκόσμιας κλάσης που βασίζονται σε δεδομένα υψηλότατης ποιότητας. Αυτά τα δεδομένα αποτελούν έναν πολύτιμο ευρωπαϊκό θησαυρό. Είναι αυτά που μπορούν να τροφοδοτήσουν εξατομικευμένα βιομηχανικά μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης» υποστήριξε.
Δεν είναι σαφές πώς μπορεί να διατηρήσει κανείς την πρωτοπορία στη βιομηχανική τεχνητή νοημοσύνη με δεδομένη την (ως τώρα τουλάχιστον) ταχύτατη πρόοδο που έχουν σημειώσει τα μοντέλα αιχμής. Η φον ντερ Λάιεν δεν εμβάθυνε σε αυτό το σημείο, αλλά η Ευρώπη δεν μπορεί να αρθρώσει ισχυρό ανταγωνιστικό λόγο απέναντι στα μοντέλα αιχμής που αναπτύσσουν αμερικανικές και κινεζικές εταιρείες.
Λείπουν υποδομές και κεφάλαια
Σημαντικό λόγο για αυτό παίζουν δύο πράγματα, η απουσία άφθονων κεφαλαίων που θα χρηματοδοτούσαν ανταγωνιστικά εγχειρήματα και η απουσία υποδομών. Το διπλό αυτό κενό περιέγραψε στις αρχές της εβδομάδας η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας Κριστίν Λαγκάρντ σε ομιλία της στη Βιέννη.
Συγκεκριμένα, ανέφερε ότι η Ευρώπη φιλοξενεί μόλις το 5% της υποδομής των κέντρων δεδομένων που χρησιμοποιούνται από τα μοντέλα της τεχνητής νοημοσύνης. Δεν το είπε, αλλά είναι πολύ πιθανό αυτό το 5% να ανήκει σε μη ευρωπαϊκές εταιρείες. Την ευρωπαϊκή υστέρηση στα data centers την αποτυπώνουν και οι αριθμοί που επικαλέστηκε η Λαγκάρντ. Μας λείπουν, είπε 19 GW data centers και η υλοποίησή τους θα απαιτήσει (με σημερινά δεδομένα) 600 δισ. ευρώ. Δεν μίλησε καθόλου για τον χρόνο που θα απαιτούσε η πλήρης ενεργοποίηση τέτοιων υποδομών, δεδομένου των προκλήσεων στην ενεργειακή επάρκεια, τα περιβαλλοντικά θέματα και, φυσικά, τη διαθεσιμότητα εξοπλισμού.
Η Λαγκάρντ (σε αντίθεση με την φον ντερ Λάιεν) παραδέχθηκε ανοικτά ότι η Ευρώπη έχει δυσανάλογη εξάρτηση από τρίτους στη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης. Βεβαίως, αυτό αποδείχθηκε περίτρανα στις αρχές του καλοκαιριού όταν η Anthropic ανέστειλε προσωρινά τη διαθεσιμότητα δύο νέων, τότε, μοντέλων της, μετά από παρέμβαση της κυβέρνησης Τραμπ που απαγόρευσε τη χρήση των Fable και Mythos 5.1 από μη Αμερικανούς πολίτες.
Η πρόεδρος της ΕΚΤ τόνισε ότι η μη πρόσβαση στην τεχνητή νοημοσύνη δεν συγκρίνεται με άλλες καταστάσεις. «Η μείωση κατά το ήμισυ των εισαγωγών κρίσιμων πρώτων υλών από την Κίνα θα μας κόστιζε το 2-3% της προστιθέμενης αξίας της μεταποίησης», αλλά με την τεχνητή νοημοσύνη τα πράγματα είναι διαφορετικά. Τυχόν ανάκληση της πρόσβασης σε ένα μοντέλο μπορεί να επηρεάσει ταυτόχρονα πολλούς διαφορετικούς τομείς της οικονομίας, ανέφερε. Για την Λαγκάρντ η λύση είναι η ποικιλομορφία με όσο το δυνατόν περισσότερα μοντέλα διαθέσιμα, συμπεριλαμβανομένων μοντέλων που έχουν αναπτυχθεί με βάση το μοντέλο του ανοικτού λογισμικού. Ακόμα και έτσι, όμως, τα μοντέλα αιχμής θα παίζουν τον σημαντικότερο ρόλο στην καινοτομία, πρόσθεσε.
Το σημαντικότερο, ωστόσο, είναι η παρουσία κεφαλαίων και στον τομέα αυτό η Λαγκάρντ μιλάει (όπως μιλάει και ο πρόεδρος του Eurogroup Κυριάκος Πιερρακάκης) για την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων. Κάθε χρόνο οι Ευρωπαίοι αποταμιεύουν γύρω στο 1,4 τρισ. ευρώ, σημείωσε η Λαγκάρντ, η οποία όμως το αργότερο σε 13 μήνες από σήμερα θα βρίσκεται εκτός της ΕΚΤ καθώς λήγει η θητεία της.
Περισσότερα τον Νοέμβριο
Επιστροφή στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και την φον ντερ Λάιεν.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, είπε, επικεντρώνεται σε πέντε τομείς στους οποίους η βιομηχανική τεχνητή νοημοσύνη παρουσιάζει το μεγαλύτερο δυναμικό. Πρόκειται για την υγεία υγεία, τις μεταφορές, τον αγροδιατροφικό τομέα, την προηγμένη μεταποίηση και, τέλος, την άμυνα και το Διάστημα για τους οποίους ανέφερε ότι θα ανακοινωθούν πρωτοποριακές πρωτοβουλίες τον Νοέμβριο.
Μιλώντας για την επίπτωση της τεχνητής νοημοσύνης στην απασχόληση, η φον ντερ Λάιεν σημείωσε ότι οι νέοι δυσκολεύονται να μπουν στην αγορά εργασίας - ένα πρόβλημα το οποίο έχει διαπιστωθεί και στις ΗΠΑ. Πρόσθεσε, όμως, ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα πρέπει να συμβάλλει στην ανάπτυξη δεξιοτήτων, στη βελτίωση της ποιότητας των θέσεων εργασίας και στην παροχή δίκαιων ευκαιριών στους εργαζόμενους. Δεν μπήκε σε λεπτομέρειες ως προς το πώς θα συμβεί αυτό, αλλά περιορίστηκε να πει ότι πριν το τέλος του έτους θα υπάρχει μία νομοθετική Πράξη για την Ποιοτική Εργασία (που μάλλον θα εξηγεί πώς επιδιώκει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης).
Σχόλια